Wikłacze - artykuł z magazynu "Fauna i flora"

From Encyklopedia Zwierząt - Euroanimal

Zapewne niejeden miłośnik ptaków podziwiał kunsztownie zbudowane gniazda wikłaczy, pokazywane wielokrotnie w filmach przyrodniczych. Niektórzy mieli okazję obserwować je w swoich wolierach. Niezwykle interesującym i złożonym rytuałem jest także tokowanie samców, składające się z trzepotania skrzydłami, zawisania na gałęziach, wydawania niesamowitych syczących i skrzypiących dźwięków, puszenia piór i charakterystycznego lotu. Na przykład dość popularny w wolierach wikłacz ognisty podczas lotu godowego wygląda rzeczywiście jak ognista kula.

Wielu miłośników i hodowców przekonało się, że pielęgnacja tych długowiecznych ptaków nie stwarza większych problemów jednak rozród ich rzadko uwieńczony jest sukcesem. Udało się co prawda rozmnożyć niektóre gatunki, ale są to przypadki jednostkowe. Wydaje się, że receptą na pokonanie tej bariery jest poznawanie ich życia w przyrodzie i zapewnienie im w hodowli warunków bardzo zbliżonych do tych jakie występują w środowisku naturalnym.

Pewnym utrudnieniem przy opisie tej grupy ptaków jest różnorodność klasyfikowania gatunków do poszczególnych rodzajów. Zacznijmy jednak od początku.

Rodzina wikłaczowatych Ploceidae dzieli się na cztery podrorodziny: wdówki - Viduinae, bawoliki - Bubalornithinae, wróble - Passerinae i wikłacze - Ploceinae.

Podrodzinę wikłaczy tworzyło początkowo pięć rodzajów: Ploceus z 55 gatunkami, Euplectes z 16 gatunkami, Malimbus z 10 gatunkami, Foudia z 5 gatunkami i Quelea z 3 gatunkami. Znany jest także podział tej podrodziny na dziewięć rodzajów, a mianowicie: Ploceus z 64 gatunkami, Euplectes z 16 gatunkami, Malimbus z 11 gatunkami, Foudia z 7 gatunkami, Quelea z 3 gatunkami oraz Ambliospiza, Anaplectes, Anomalospiza i Brachycope po 1 gatunku.

W ostatniej wersji klasyfikacja jest bardziej złożona i w skład tej podrodziny wchodzi, aż dziewiętnaście rodzajów. W południowowschodniej Azji występują rodzaje Ploceus z 3 gatunkami i Plocella z 2 gatunkami. Sześć gatunków z rodzaju Foudia zamieszkuje wyspy na Oceanie Indyjskim, głównie Madagaskar, Reunion, Mauritius, Komory, Amiranty i Seszele. Pozostałe gatunki z szesnastu rodzajów zamieszkują Afrykę, są to: Textor z 28 gatunkami, Malimbus z 10 gatunkami, Euplectes z 8 gatunkami, Coliuspasser z 7 gatunkami, Sitagra z 4 gatunkami oraz Hyphanturgus, Symlectes, Phormoplectes i Othyphantes z 3 gatunkami, Queleopsis, Melanoploceus, Nelicurvius i Sitagroides z 2 gatunkami, a także Notiospiza, Thomasophantes i Quelea z 1 gatunkiem.

Która wersja jest tą właściwą i ostateczną? Trudno zająć w tej sprawie jednoznaczne stanowisko.

Przyjmijmy jednak tę ostatnią przy rozpatrywaniu całej podrodziny. Daje nam ona czytelny obraz z jaką różnorodnością ptaków się stykamy. Mimo tej różnorodności, całą podrodzinę możemy podzielić na trzy umowne grupy w zależności od preferencji pokarmowych i zasiedlanych biotopów.

Grupa pierwsza, to gatunki owadożerne, wzbogacające swój jadłospis owocami. Żyją przede wszystkim w wiecznie zielonych, tropikalnych lasach. Typowymi przedstawicielami grupy są gatunki z rodzajów: Malimbus, Foudia czy Melanoploceus.

Grupę drugą tworzą ptaki odżywiające się nasionami, zamieszkujące rozległe sawanny porośnięte akacją. Do charakterystycznych dla tej grupy rodzajów należą: Textor, Sitagra, Sitagroides, Ploceus i Quelea.

Grupa trzecia, to gatunki występujące na wilgotnych, trawiastych, pozbawionych drzew terenach w pobliżu rzek i innych akwenów. Ptaki te żywią się przede wszystkim nasionami traw, chociaż znaczny udział procentowy w ich diecie mają także owady. Typowymi rodzajami są tu: Euplectes i Coliuspasser.

autor: Andrzej Jarosz
opublikowane za zgodą magazynu Fauna&flora, całość artykułu w numerze 07/2006

[edytuj] Przeczytaj też




Ogłoszenia

sprzedam psa
sprzedam kota