Płaszczki słodkowodne - piękne i groźne

From Encyklopedia Zwierząt - Euroanimal

Przed kilkoma tygodniami cały świat obiegła wiadomość o tragicznej śmierci Steve'a Irwina. Słynny australijski filmowiec i biolog, wielki propagator i orędownik ochrony przyrody zginął podczas nurkowania ugodzony w serce kolcem olbrzymiej morskiej płaszczki. Wypadek ten był szeroko komentowany i przyciągnął uwagę publiczną oraz rozbudził zainteresowanie tymi niezwykłymi podwodnymi stworzeniami.

Płaszczki obok rekinów należą do ryb chrzęstnoszkieletowych. Znanych jest ok. 600 gatunków tych zwierząt. Ogromną większość z nich stanowią ryby typowo słonowodne zamieszkujące morza i oceany, przede wszystkim w strefie tropikalnej. Jednak niektóre gatunki zdołały przystosować się do wody słonawej i opanować ujścia rzek, zaś jedna rodzina - Potamotrygonidae skolonizowała dorzecze Amazonki przekształcając się w organizmy typowo słodkowodne. Skupia ona łącznie 22 gatunki należące do trzech rodzajów: Potamotrygon, Paratrygon oraz Plesiotrygon, zaś kilka następnych zostało już odkrytych i oczekuje na naukowe opisanie. Ryby te coraz częściej bywają sprowadzane do Europy i pojawiają się w sklepowych akwariach. Mogą stanowić wspaniały i arcyciekawy obiekt hodowli wymagają jednak od akwarysty sporego doświadczenia, wprawy i niemałej wiedzy. Słowem, są to ryby dla prawdziwych koneserów.

[edytuj] Akwarium dla płaszczki

Decyzja o zakupie płaszczki słodkowodnej powinna być dobrze przemyślana. Przede wszystkim zwierzęta te dorastają do bardzo pokaźnych jak na ryby akwariowe rozmiarów (50 cm średnicy i więcej) i wymagają oddzielnego, obszernego zbiornika. Powinien mieć on cokolwiek nietypowe wymiary: co najmniej 150 cm długości i 80 cm szerokości (dla pary płaszczek). Wysokość akwarium nie powinna przekraczać 50 cm bowiem płaszczki, jako typowe ryby płycizn, po prostu źle czują się w głębszej wodzie. Zbiornik należy szczelnie przykryć (rozpędzona płaszczka łatwo może z niego wyskoczyć) i jasno oświetlić. Niektórzy uważają, że ryby te lubią półcień, jednak nic bardziej błędnego - w naturze zamieszkują one silnie nasłonecznione rozlewiska rzek i takie warunki świetlne trzeba zapewnić im również w akwarium. Bardzo ważnym elementem wyposażenia technicznego zbiornika jest dobrej jakości bardzo wydajny filtr ze znaczną ilością wkładów biologicznych. Najlepiej zakupić jeden lub dwa duże zewnętrzne filtry kubełkowe. W akwarium nieodzowna będzie również grzałka z precyzyjnym termostatem, ale uwaga! Ciała płaszczek są bardzo delikatne i wrażliwe na oparzenia! Dlatego też grzałkę należy odpowiednio zabezpieczyć, np. nakładając na nią kilka koszyczków po roślinach wodnych lub umieszczając ją poza zbiornikiem (termofiltry). Zaniedbanie tego szczegółu w krótkim czasie może skończyć się bardzo poważnymi obrażeniami lub nawet śmiercią płaszczki.

Niezmiernie istotny jest odpowiedni dobór podłoża dla płaszczek. Ryby te uwielbiają się w nim zakopywać zaś ich skóra jest stosunkowo delikatna i podatna na zranienia oraz otarcia. Tradycyjny żwir akwariowy w żadnym przypadku się nie nadaje. Najlepiej zastosować ok. 5-centymetrową warstwę starannie wypłukanego i wygotowanego grubego piasku. Przed umieszczeniem w akwarium dobrze jest go też przesiać, aby wyeliminować wszelkie większe i ostrzejsze kamyki. Poza piaskiem w akwarium lepiej nie umieszczać niczego innego. Wprawdzie kilka kamieni bardzo poprawia wystrój, jednak płaszczki są rybami niebywale silnymi i, żerując, potrafią przesuwać nawet ciężkie głazy, które mogłyby uderzać o szyby powodując niebezpieczeństwo pęknięcia zbiornika. Również umieszczanie jakichkolwiek roślin mija się z celem - płaszczki wprawdzie ich nie zjadają, ale ze względu na swą ruchliwość po prostu je zniszczą.

[edytuj] Rozmnażanie płaszczek

Jak już wspomniano wszystkie płaszczki słodkowodne należą do ryb żyworodnych. Z rozpoznaniem płci nie ma najmniejszego problemu - u samców, nawet bardzo młodych, w kącikach płetw brzusznych u nasady ogona występują dwa wyraźne wyrostki kopulacyjne, tzw. półprącia. Służą one do zapładniania samicy. Ciąża trwa ok. 3-4 miesięcy po czym na świat przychodzi najczęściej jedno, rzadziej dwa lub więcej młodych. Mają one ok. 6-10 cm średnicy i początkowo wyraźne woreczki żółtkowe. Po ich zabsorbowaniu rozpoczynają żerowanie zjadając larwy owadów oraz inne drobne zwierzęta wodne.

W warunkach akwariowych płaszczki słodkowodne rozmnażają się tylko wyjątkowo. W Polsce dużymi sukcesami w tej dziedzinie może pochwalić się Miejski Ogród Zoologiczny w Płocku, gdzie regularnie uzyskiwane są przychówki od grupy hodowlanej z gatunku Potamotrygon motoro.

autorzy: dr wet. Joanna Zarzyńska, Wydział Medycyny Weterynaryjnej SGGW
         dr inż. Paweł Zarzyński
opublikowane za zgodą magazynu Fauna&flora, całość artykułu w numerze 10/2006

[edytuj] Przeczytaj też




Ogłoszenia

sprzedam psa
sprzedam kota